Serkan Gönençler: Sanayi Üretimi Artışı Hız Kesti Ama Şeytan Gene Detaylarda Gizli

Ağustos ayında sanayi üretimi %4,9’luk piyasa beklentisinin altında %3,8 artış gösterdi. İmalat sanayi artışı ise %4,9 oldu. Madencilik sektöründeki (payı: %5) %4,0 daralmanın toplam sanayi üretimini aşağı .ektiği görülüyor. 
  

Hatırlanacağı gibi Temmuz ayında toplam sanayi üretimi %6,9, imalat sanayi üretimi de %7,2 artış göstermişti. Takvim ve mevsim etkisinden arındırıldıktan sonra da aylık %2,6’lık bir artış olmuştu. Şimdi Ağustos ayında bir önceki aya göre %2,6’lık bir daralma olduğu görülüyor. Buna bağlı olarak yıllık artış oranı da önceki aylara göre gerilemiş. 
 

Ancak detaylara baktığımızda bu gerilemenin genele yayılmadığı ve özellikle bir iki sektöre bağlı olduğunu söyleyebiliriz. Temmuz’da imalat sanayi %7,2 artış gösterirken, tek bir kalemde bir defaya mahsus diye nitelendirebilecek bir artış üretime önemli katkı yapmıştı. Normalde üretime katkısı nötr olan ve demiryolu, tren, gemi üretimi gibi kalemleri kapsayan “diğer ulaşım araçları” üretimindeki (payı %1’in de altında) %110’luk artışın katkısı %1,1 olmuştu. Şimdi burada üretimin normal trendine dönmesiyle bu etkinin bu ay yok olduğu (katkısının %0,1’e gerilediği) görülüyor. Bunun dışında Temmuz ayında motorlu taşıtlar üretimi yıllık %35 artış göstermiş, bunun da tek başına sanayi üretimine katkısı %3,0 olmuştu. Ancak bu ay motorlu taşıt üretimindeki artış sadece %1,4  ve sanayi üretimine katkısı da %0,1 olmuş. Bu farklılık kısmen baz etkisi nedeniyle oluşmakla birlikte, imalat sanayi üretimi artışındaki geçen aya göre gerilemeyi açıklıyor. Bunlar dışındaki sektörlere baktığımızda bazılarında artışlar, bazılarında düşüşler olduğu ancak toplamda pek değişmediklerini görüyoruz. 
  

Sanayi üretimindeki daralmanın genele yayılmadığı gözlemimize karşın, manşet rakamdaki gerilemeyi, TCMB ekonomide belirgin bir daralma olduğu yönündeki argümanını desteklemek adına kullanacaktır. Bu nedenle TCMB’nin genişleyici para politikası adımlarına (bu ay bir değişiklik yapmasa bile, açıklamalarda tonunu yumuşak tutmaya) devam etmesi muhtemel görünüyor. 

  
Bununla beraber Eylül ayında sanayi üretiminde bir kaç faktöre bağlı olarak çok yüksek oranlı bir artış rakamı (çift haneye kadar ulaşabilir) görebileceğimizi düşünüyoruz. Birincisi tarihsel veriler incelendiğinde elektrik tüketimi ve sanayi üretimi verisi sarasında çok yüksek bir ilişki gözlemleniyor. TEİAŞ tarafından açıklanan Ağustos ayı elektrik tüketimi yıllık %0,5’lik daralma göstermişti. Ancak gene TEİAŞ tarafından açıklanan geçici veriye göre elektrik tüketiminin Eylül’de yıllık %10’un üzerinde arttığı görülüyor. Bunun dışında PMI verisi Eylül ayında 48.8’den 51.5’e yükselmiş, kapasite kullanımı da gene üretimin güçlü devam ettiğine işaret etmişti. Ayrıca işgünü etkisinin de (bu yılın Eylül ayında işgünü sayısının daha fazla olması) manşet rakamı yukarı çekeceğini düşünüyoruz.  
  
   
Serkan Gonencler
Arma Portföy Yönetimi
Ekonomist

Add a Comment

Social Widgets powered by AB-WebLog.com.

Kudret Ayyıldır

Featuring Recent Posts WordPress Widget development by YD

Önceki yazıyı okuyun:
Forex: Euro Relief Rally Threatens 61.8% Fib, Sterling To Consolidate

The renewed pledged to tackle the European debt crisis propped up market sentiment on Monday, but the relief rally may...

Kapat