Nuri Sevgen: Türbülans Çağı

Lehman Brothers’in batması ile başlayan ve 2009 martına kadar süren sert dalgadan beri borsalarda yaşamadığımız sertlikte satış dalgalarının geldiği günler hepimizi bunalttı. Önceki gün %5,5 düşen ABD borsa endekslerinin ardından Asya borsalarına sirayet eden dalga Avrupa borsalarında düşüşleri bir ara %6’nın üzerine çıkardı. Ancak ilerleyen saatlerde paniğin yatışması ile borsalara toparlanmalar geldi.
 

Aslında paniği yatıştıran da; yüksek kaldıraç oranı ile alınan pozisyonların yarattığı teminat tamamlama çağrısına (margin call) muhatap olan yatırımcıların; pozisyon kapama zorunluluğu nedeniyle, fiyatlara bakmaksızın yapmak zorunda kaldıkları satışların sonlanması etkili oldu. Bu paniğin bitmesi, Avrupa ve ABD borsalarını yükselişe geçiridi.
 

ABD borsalarındaki yükselişi tetikleyen diğer etken ise; FED’in Açık Piyasa Komitesi (FOMC) toplantısı sonrası yapılan açıklamalar oldu. FED yaptığı açıklama ile, 3. niceliksel gevşeme politikasına gitmeyeceği mesajı verince; %2 civarında yükselişte seyreden ABD borsa endeksleri %2’ye yakın düştü (marja dikkat edin bir kaç dakikada %4) ama FED ilk kez sıfıra yakın seyreden faizlerin 2013 ortasına  kadar düşük kalacağına dair net bir mesaj verince; düşen, ABD borsa endeksleri yeniden toparlayarak %5’e yakın yükselişle kapandı. FED’in “faizler uzun süre düşük kalacak” açıklamasının yerine ilk kez faizlerin ne zamana kadar mevcut seviyelerde kalacağına dair net açıklaması Dolar borçlanarak carry-trade yapan yatırımcıların paniğini yatıştırırken; Doların değer kaybetmesine neden oldu. Oyunun uzun süredir ana kuralı gereği olarak da; Dolar değer kaybedince Dolar ile fiyatlanan mal ve hizmetlerin neredeyse tamamının fiyatları arttı. Çünkü piyasalarda paniği başlatan da; Dolara olan talep artınca, dolar ile borçlananların bu borç ile yaptığı diğer varlıklara olan yatırımlarını kapatarak, dolar borçlarını maliyeti daha fazla çıkmadan kapama çabası idi.
 

İçeride de; geçen hafta Perşembe günü TCMB’nın beklenmedik kararının şoku atlatılmaya çalışılırken, ABD’nin kredi notunun düşürülmesi ile başlayan uluslararası panik sürecinden önemli ölçüde etkileşim yaşandı. Dolar/TL dün sabah saatlerinde Asya piyasalarında 1,8350’yi görerek yeni bir rekor kırarken, kur sepeti bir ara 2,19’da rekor seviye oluşturdu. İMKB ise Perşembe gününden dün günün en düşük seviyesine kadar 4 iş gününde yaklaşık %20 düştü. Bu keskin düşüşün ana etkisi yurtdışı piyasalar olsa da; paniği artıran gelişme kartopu efekti idi. Yani satışlar bir süre sonra VOB’da ve hisse senedi kredisi kullanan İMKB yatırımcıları için tamamlama çağrılarını tetikledi ve bu tetikleme satışlarda fiyata bakmaksızın paniği artırınca; daha aşağıdaki fiyatlarda tamamlama çağrısına muhatap olacakların bu ihtimalini gerçekleştirdi. Hatta hareket o kadar hızlı oldu ki; VOB’da geçtiğimiz Pazartesi gün sonunda “panik yarın biter” düşüncesi ile VOB’da endeks sözleşmesinde “uzun” pozisyon alanlar dün gün içerisinde ek bir teminat yatırmadılar ise teminatlarını sıfırladılar.

 
Durumu bu kadar ayrıntılı yazmamın sebebi; düşüşün bizde de neden sert hissedildiğinin daha iyi anlaşılmasını istememdendir. Çünkü panik bir başlayınca ve  olmaması gereken fiyatlara piyasayı getirince; diğer bir paniği tetikliyor. Sonrasında ise; inanılmaz seviyelere düşen TL ve İMKB endeks fiyatları oluşuyor.
 

Dün FED’in açıklamaları durumu yatıştırıcı etki etse de margin call etkisinin sonlanması yükselişlerde daha etkili olmuş gibi duruyor. Bu sabah Asya piyasalarındaki genel hava da bu durumu destekliyor. Şimdi piyasaların taban yapma çabasının süreceği zamanlara giriyoruz. Zira dibin dün gördüğümüz seviyelere olan inanç pekişmedikçe şimdilik “düşüş bitti” demek için hala erken…

 

Son Not: Son günlerde yaşadığımız dalga ilk değildi ve son da olmayacak. Bundan sonra gelecek her dalga da diğerinden daha yıkıcı olabilecek. Bunu sadece ben demiyorum. 2008 yılında yazdığı Türbülans çağı: Yeni Bir Dünya Serüveni adlı kitapta; FED eski Başkanı Alan Greenspan’de anlatıyor…
 

Bugün İzlenecek Datalar :
 

09:00   –           Almanya TÜFE           

14:00   –           ABD haftalık ipotek kredisi başvuruları           

17:00   –           ABD toptan satış stokları           

17:30   –           ABD haftalık petrol stokları           

21:00   –           ABD aylık bütçe gerçekleşmeleri
  

İMKB Bugün İçin Beklenti :

 
70000 seviyesindeki kısa vadeli dip seviyesinin kırılması İMKB30 spot endekste sert satışlara neden olurken son dört gündeki düşüş %20’yi buldu. Teknik göstergeler aşırı satım bölgesinde olsa da panik havası ile teknik destekler çok hızlı şekilde kırılarak dün 60000 seviyesine kadar düşüşün sürmesine neden oldu. 60000 seviyesi teknik ve psikolojik olarak önemli destek olduğunu dün göstererek İMKB30 spot endeksin 64539 seviyesine kadar tepki vermesine neden oldu. Dün hacim desteği ile birlikte günün en yüksek seviyesinden kapanan İMKB endeks grafikleri bugün yükselişin sürme ihtimalini teknik olarak mümkün kılmaktadır. Ancak yukarıdki İMKB30 spt endeks grafiğinde de görüleceği gibi düşün kanal alt bandının geçtiği seviye olan 66000 ilk önemli direnç bölgesi olacaktır. Bu seviyenin üzerinde tutunulması ise asıl zorlu direnç olan 67500 seviyesini karşımıza çıkaracaktır…
 

Euro/Dolar
 

Yukarıdaki grafikte de görülebileceği gibi; kısa vadeli hareketli ortalamalarında destek ve güç bulma çabası ile 1,43 seviyesinden geçen kısa vadeli ortalamaların altına gelse de 200 günlük hareketli ortalamasının verdiği güçle yeniden dün 1,43’ü geçmeyi başardı. 1,43’ün geçilmesi hareketin hedefini 1,50 yapacak güçte olacağını bir süredir bültenlerimde önemle belirtiyordum. Bu nedenle parite yeniden 1,43’ün altına gelmedikçe; teknik olarak, Euro lehine paritede yükseliş trendi başlamış görünüyor…

 

Dolar/TL
 

Dolar/TL TCMB’nin geçen haftaki kararı ve sonrasında yurtdışı piyasalardaki dalgalanmaların etkisiyle sert bir hamle ile 1,8350’yi görerek yeni bir zirve yaptıktan sonra tekrar kısa vadeli yükselen kanal üst bandı seviyesine geriledi. 1,75 seviyesinden geçen bu bandın altına gelinmesi Dolar/TL’nin yeniden 1,70-1,71 bandına geri çekilmesine neden olabileceğinden önemli bir teknik seviyedir. Bu nedenle 1,75 seviyesi dikkatle takip edilmelidir. 1,75’in altına gelinmesi durumunda; 1,70’in, teknik olarak, hedef olduğu dikkate alınarak Dolar/TL’de pozisyon alınmalıdır…

Nuri SEVGEN

A Yatırım

Add a Comment

Social Widgets powered by AB-WebLog.com.

Featuring Recent Posts WordPress Widget development by YD

Önceki yazıyı okuyun:
Ömer Demir: Kontrolsüz güç,güç değildir!

Avrupa ve ABD’den kaynaklanan borç sorunlarının ayyuka çıkışı, ABD borç tavanı tartışmalarının siyasi bir krize dönüşümü ve S&P’den gelen kredibilite...

Kapat