Güngör Uras: Yüzde 25 Devalüasyon Ne Yarar Sağladı?

Merkez Bankası Başkanı son bir yılda TL’nin yüzde 25 oranında değer kaybettiğini söyledi.

 
Dövizin bu ölçüde pahalılanması (Halk anlatımı ile yüzde 25 devalüasyon), ülke içinde birçok dengeyi bozdu. TL: Varlıklarda aşınmaya yok açtı. Maliyetleri alt-üst etti. İyi de acaba bu yıkıcı etkisine karşı TL’nin bu yüksek ölçüdeki değer kaybı ihracatı yeterli ölçüde coşturdu mu? İthalatı frenledi mi? Açık anlatımı ile “Yapılan hayır, ürkütülen kurbağaya değdi mi?”

  
İthalat ve ihracat işlemlerindeki bağlantılar en az 3 ay önceden yapıldığı için döviz fiyatındaki büyük tırmanışın etkisinin ekim ayı ihracat ve ithalat rakamlarında ortaya çıkacağı söyleniyordu. Önceki gün açıklanan ekim ayı ihracat rakamlarında makul bir artış, ithalat rakamlarında makul bir gerileme görülüyor. Yatırım malı ve tüketim malı ithalatındaki artış önemli ölçüde gerilerken ara malı ithalatındaki gerileme sınırlı ölçüde gerçekleşmiş. Bunun ana nedeni ucuz ithal girdisine alışan üretimin, döviz pahalılansa bile kısa sürede ithalattan vazgeçme şansının olmamasıdır.
 

Bu yazının altında ufak bir tablo var. Tabloda ihracat şampiyonu 4 sektörün, ocak-ekim döneminde ne kadar ithalat yaptığı açıklıkla görülüyor. İhracat şampiyonu sektörler, ithalatta “Daha da kahraman şampiyon!” durumunda. İşte bu nedenle dış ticaret açığının ekim ayında 7.5 milyar dolara gerilemesine rağmen cari açık 5.5-6.0 milyar dolar dolayında gerçekleşecek.
Bu büyük devalüasyondan ve ekonomik büyümeye getirilen bu kadar frenden sonra cari açığın ayda 3-4 milyar dolar bandına oturması beklenir.
   

 

İnci Kundura’nın fabrikası kapandı

 
Ali Murat Kızıltaş İnci Kundura fabrikasını kapattıklarını açıkladı. Ali Murat Kızıltaş’ı, 2010 yılının örnek girişimcisi olarak tanımıştık. Milliyet gazetesi 2003 yılından beri Ernst&Young ile birlikte “Yılın Girişimcisi”ni seçiyor. 2010 yılın örnek girişimcilerinden biri, kundura üreticisi Ali Murat Kızıltaş idi.

 
İnci Kundura’nın, Esenyurt’taki tesislerinde ayakkabı üretiliyordu. Üretilen ayakkabılar şirketin 80 mağazasında İnci ve Attimo markası ile pazarlanıyordu. İnci Kundura özel tasarımıyla, 50’yi aşkın ülkeye her yıl 350 bin çift dolayında ayakkabı ihraç ediyordu. İnci’yi Ali Murat Kızıltaş’ın dedesi lostra salonu olarak kurmuştu. Babası 1947 yılında Fatih’teki lostra salonunu ayakkabı mağazasına dönüştürmüştü. Üniversite sonrası 1987’de işi babasından devralan Ali Murat Kızıltaş, önce mağaza sayısını artırmış, sonra da İnci markasıyla 1994 yılında üretime başlamış, 2006 yılında 8 milyon dolar yatırım yaparak tesisi yılda 1 milyon çift kaliteli ayakkabı üretecek şekilde büyütmüştü.
  

Medyaya yansıyan haberlere göre, fabrikanın 2 üretim hattı başkalarına devredilmiş. 300 kundura işçisi işten çıkarılmış. Fabrika binası boşaltılmış. Binaya kiracı aranıyormuş.

  
Ali Murat Kızıltaş “Kim ne üretiyor ise mağazalarımızda onu satacağız. Her şeyi üretmek zor oluyor” demiş. Ekonomi denilen şey üretimdir. Üretim, katma değer yaratmaktır. İstihdamdır. Gelirdir. Kundura üretimi katma değeri yüksek, ihracat şansı olan bir üretim dalıdır. Bu işi bilen, bu işe büyük yatırım yaparak çağdaş bir makine parkında üretim sürdüren genç bir sanayici üretimden vazgeçiyor ise ortada ciddi bir sorun var demektir. Yeni yatırımlar yapılsın üretin artsın diye beklerken, mevcut üretim tesislerinin hem de ihracat yapabilen tesislerin kapanması üzücü bir gelişmedir.

   
Güngör URAS

Milliyet Gazetesi

 

Add a Comment

Social Widgets powered by AB-WebLog.com.

Featuring Recent Posts WordPress Widget development by YD

Önceki yazıyı okuyun:
LiderForex: EUR/USD’da Düzeltme Yükselişlerin Son Çırpınışı…

EUR/USD ANALİZ Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy, Euro Bölgesindeki borç kriziyle ilgili, ''Fransa ve Almanya, bu kadar trajediden sonra kaderlerini birleştirmeye...

Kapat